Piłka nożna od starożytności
do czasów współczesnych
Pierwsze wzmianki o piłce nożnej pochodzą nie z uważanej dziś za jej kolebkę Wielkiej Brytanii, lecz z Chin. Około roku 2600 p.n.e. cesarz Huang Ti założył "Państwo Środka". Wówczas to nakazał chińskim żołnierzom uprawiać futbol, który miał ich zdyscyplinować, w ramach ćwiczeń wojskowych. Gra nazywała się "cu ju" (cu - kopać ju - piłka). Do gry używano piłki szytej z ośmiu kawałków skóry, wypchanej piórami lub sierścią. Pierwszy podręcznik, dotyczący gry, powstał w czasach dynastii Han i liczył sobie 25 rozdziałów. Już wówczas istniała funkcja kapitana w drużynie. Podręcznik wymieniał ponad 70 typowych zagrań. Wspominał o jedenastu naruszeniach przepisów, potępianych jako faule. Najbrutalniej grających zawodników usuwano z boiska jako "xiao ren", co znaczy "podłe typy". Początkowo strzelano tylko do jednej bramki Następnie na krótszych bokach boiska wznoszono pięciometrowej wysokości bramki zbudowane z bambusowych pali, zwieńczone poprzeczką. Między dwoma słupkami bramki rozpinano siatkę, a w trakcie gry nie wolno było łapać piłki, rzucać jej ani podbijać otwartą dłonią. Od roku 618 naszej ery zaczęto grać piłkami wypełnionymi powietrzem. W grze brały udział drużyny liczące po kilkudziesięciu zawodników. W 1643 roku w Chinach ukazał się podręcznik piłki nożnej opisujący grę, przeprowadzaną przy bramkach sporządzonych z siatki rozpiętej między słupami.
Odmiana piłki nożnej, zwana "Kemari", była uprawiana w Japonii. Grano w nią na terenach świątynnych, na piaszczystych placach o wymiarach 14x14m, które były ograniczone czterema określonymi drzewami. Początkowo gra była zastrzeżona dla arystokracji, ale z czasem dopuszczono do niej również kapłanów.
Narodziny piłki nożnej w obecnym wydaniu miały miejsce w XIV wieku, we Włoszech. W grze brały udział dwie drużyny, złożone z 27 zawodników. Mecze rozgrywano na miejskich placach. Gra była prowadzona przy dopingu publiczności i pod czujnym okiem sędziego, który pilnował przepisów, liczył bramki oraz punkty karne, według których określano końcowy wynik spotkania. W średniowieczu sport ten cechowała przemoc, przeciwnicy potrafili walczyć cały dzień, a graczy rezerwowych mogło być nawet stu - zastępowali zawodników poturbowanych na boisku. Ze względu na brutalny charakter meczów, angielski król Edward III w 1331 roku wydał edykt zakazujący rozgrywek . Jednak żaden zakaz nie potrafił powstrzymać Anglików. Nie pozostało więc nic innego, jak zalegalizować piłkę nożną. Pierwsze oficjalne drużyny powstawały na uniwersytetach , tam tez opracowany został regulamin rozgrywek
Punkty podczas gry w piłkę nożną liczone są od samego początku powstania gry, ale dopiero w 1577 roku podczas tygodnia sportów i gier, zorganizowanego przez królową Elżbietę I, po raz pierwszy strzeloną bramkę nazwano "golem".
Piłka nożna w Tajlandii i w północnym Wietnamie była rodzajem flirtu. Gra odbywała się między chłopcami, a dziewczętami, do których rzucano piłkę. Jeżeli ją odrzucały oznaczało to, że ten który ją podał jest im obojętny. Gdy zatrzymywały, dawały wyraz swojej sympatii.
Pierwszy narodowy związek piłki nożnej powstał w 1863 roku w Anglii. W tym samym roku ustalono przepisy gry. W roku 1888 ruszył pierwszy sezon najstarszej ligi świata. Starszymi rozgrywkami od ligi angielskiej jest tylko Puchar Anglii. W roku 1904, w Paryżu założono Międzynarodową Federacje Związków Piłkarskich (FIFA). 20 lat później, podczas letnich igrzysk olimpijskich w Amsterdamie w 1924 roku, piłka nożna weszła do grona dyscyplin olimpijskich. Pierwsze złoto zdobyła drużyna Urugwaju. 4 lata później drużyna z Ameryki Płd. obroniła tytuł, co spowodowało, że FIFA zdecydowała, iż pierwsze Mistrzostwa Świata w piłce nożnej odbędą się w Urugwaju. W turnieju uczestniczyły reprezentacje 13 krajów, z czego aż 9 pochodziło z Ameryki Południowej. Złoty medal zdobyli gospodarze. Od tej pory MŚ odbywają się co cztery lata. Rekordzistą, jeżeli chodzi o liczbę zdobytych tytułów, jest reprezentacja Brazylii, która wygrywała turniej 5 razy. Drużyna ta również jako jedyna wzięła udział we wszystkich rozgrywanych dotąd turniejach finałowych MŚ. Można zauważyć, że piłka nożna dzisiejszych czasów niczym nie przypomina tej uprawianej w Chinach czy Japonii 4 tysiące lat temu. Jednakże od kiedy założono pierwsze kluby oraz powstał pierwszy narodowy związek piłkarski pod koniec XIX wieku w Anglii przepisy gry tej dyscypliny nie zmieniły się.
Karpiu
Źródła:
1. Historia Sportu
2. Magazyn o podróżach "Voyage"", wydanie Kwiecień 2006, str. 24.
3. wirtualna encyklopedia www.pl.wikipedia.org




